menu

Uit goeie grond

 

uit goeie grond

 

Aantal interviews: 17

Beschikbaarheid / Toegankelijkheid volledige interviews: onbekend

 

audioverhalen

Ontdek het tuinbouwverleden van Destelbergen, Lochristi, Melle, Merelbeke, Oosterzele en Sint-Lievens-Houtem! Uit goeie grond laat je kennis maken met het verleden van de bloemisterijen, boomkwekerijen en de witloofteelt via een aantal toeristische belevingselementen!

 

Herbeleef het tuinbouwverleden via interactieve audiopunten en fiets- en wandelroutes in de regio.

 

  • Georgette Collin
  • Jacques Sonneville
  • Marc Roggeman
  • André Baert
  • Cecile De Pauw
  • Vien Floré
  • Philippe Nimmegeers
  • zuster Marguerita
  • Carlo De Cooman
  • Jean-Pierre Bouckaert
  • Simonne Van De Kerkhove-Volckaert
  • Noël De Neve
  • Adrien Rahoens
  • Charel Van De Slijke
  • Antoine Van De Keere
  • André Paerewijck
  • Herman D’Hauwers

 

Vlasparlee

Foto van het zwingelen van vlas - Demuynck (fotograaf) - Provincie West-Vlaanderen - B00006123

vlasparlee

 

Aantal interviews: 36

Beschikbaarheid / Toegankelijkheid: onbekend

 

Naar aanleiding van het project is een publicatie verschenen: 

Vlasparlee. De wonderjaren van een vlasgeneratie (1920-1960)

Auteur: Brecht Dewaele

Uitgever: Provincie West-Vlaanderen. Brugge, 2013

 

DVD: VERLEDEN IN HET VLAS

 

Auteurs: Brecht Dewaele, Hans Dobbelaere, Carlos Van Craeynest

Uitgever: Provincie West-Vlaanderen, Kortrijk, 2009

 

Het “Texas van Vlaanderen” langsheen de “Golden River”. Deze fraaie benaming houdt verband met de erg aparte en typerende vlasnijverheid die zich vanaf de 19de eeuw aan de boorden van de Leie en de Mandel ontwikkelde. Deze bloeiende industrie zette de streek rond Kortrijk op de wereldkaart, herschiep het landschap ingrijpend en bracht een ongekende welvaart naar de regio. Meteen wordt duidelijk hoezeer het vlas heeft bijgedragen tot de historische identiteit van deze streek.

 

Met het project Vlasparlee wilden we de persoonlijke herinneringen van de resterende getuigen registreren. Deze mondelinge mémoires werden ontsloten door middel van een reeks gefilmde interviews voor het nageslacht bewaard en ontsloten via een mooie dvd-compilatie Een verleden in het vlas. Vlasverhalen uit het Texas van Vlaanderen.

 

Zo kwamen we meer te weten over de dagelijkse werkomstandigheden van de vlassers, het gangbare taalgebruik, de vette en de magere jaren, de rituelen op de maandagse vlasbeurs, de kledij van de botenkoper en het bruisende caféleven. Met andere woorden: via deze zoektocht naar het mondelinge vlaserfgoed, herleefde ook de ruimere sociale geschiedenis van Zuid-West-Vlaanderen.

 

Deze beklijvende vlasverhalen werd vervolgens ook op andere aantrekkelijke manieren voor een breed publiek ontsloten. In april 2009 ging een rondreizende tentoonstelling van start, die de daaropvolgende maanden de verschillende gemeenten in de Leie- en Mandelstreek aandeed.

 

Foto van een familie ‘in het vlas’ – Provincie West-Vlaanderen – B00006124

Fruitverhalen in Haspengouw

Kersen eten op zondag te Moelingen (Theo Broers)

fruitverhalen

 

Aantal interviews: 67

Beschikbaarheid / Toegankelijkheid: onbekend

 

Sappig Verteld

 

PDF van de publicatie

Haspengouw staat bekend als dé fruitstreek van België. De geschiedenis van deze streek is reeds uitvoerig bestudeerd. Maar de persoonlijke verhalen van wie werkt in de Haspengouwse fruitsector kwamen echter nog niet uitgebreid aan bod.

 

Het project ‘Fruitverhalen’, dat liep in 2008 en 2009, wilde daar met interviews verandering in brengen. De hoofdaandacht ging uit naar de persoonlijke geschiedenissen van de fruitkwekers. Hoe verliep het dagelijkse leven als fruitkweker? Hoe ervaarden zij de grote veranderingen die de fruitsector onderging? Wat was hun persoonlijke diepte- en hoogtepunt als teler? In tweede instantie kwamen ook de verhalen van andere actoren (fruitplukkers, mensen die op de veiling werken…) aan bod. De interviews werden ontsloten voor het publiek in het boek Sappig Verteld.

 

Snoeien van hoogstam (fotoarchief Boerenbond, KADOC)

Heuvelland, landbouwers op rust

Landbouwers op rust

 

Aantal interviews: 20

Toegankelijkheid: onbekend

 

Handleiding voor mondelinge ‘geschiedenis van alledag’

Leren luisteren

Over de evolutie van de landbouw en het landelijke leven in de 20ste eeuw werd nog niet veel onderzoek verricht. De gemeente Heuvelland, CAG, erfgoedcel CO7 en de provincie West-Vlaanderen sloegen daarom in 2010 de handen in elkaar om deze lacune in te vullen.

 

In het kader van het project werden een 20-tal getuigenissen en verhalen van landbouwers op rust geregistreerd en verwerkt. De interessantste getuigenissen werden op video vastgelegd. De resultaten werden getoetst aan en aangevuld met diverse andere bronnen, waaronder de landbouwtellingen.

Op basis van het verzamelde materiaal werd een uitgebreid artikel geschreven, ‘Den boer op’. Ook werd er naar aanleiding van het project een handleiding uitegwerkt om interviews af te nemen en mondelinge geschiedenis op te tekenen.

 

Zaaimachine getrokken door paarden – WESTHOEK verbeeldt; fotonr.: HEU008501493

Vissersvrouwen

Nieuwstraat, 8400 Oostende, België - Objectnummer FT/F0028, Periode1865-1914 - Stadsarchief Oostende

Aantal interviews: 27

Beschikbaarheid / Toegankelijkheid: onbekend

In het najaar van 2010 startte de provincie West-Vlaanderen met een mondeling geschiedenisproject over vissersvrouwen.
Langs de hele Belgische kust werden verhalen en getuigenissen gesprokkeld van in totaal 27 vissersvrouwen.
Deze mondelinge bronnen vertellen ons niet alleen wat het leven als vissersvrouw betekent, ze werpen onder andere ook een licht op de vermeende verschillen in mentaliteit tussen de Belgische vissershavens. De Belgische kust strekt zich uit over amper 67 kilometer, maar toch zijn er significante verschillen in mentaliteit tussen de vissersgemeenschappen van de Westkust, de Oostkust en Oostende. Noem een Blankenbergenaar geen Oostendenaar en verwar een Zeebruggeling niet met een Pannenaar! Elke vissersgemeenschap is fier op zijn eigen identiteit.

 

Oorspronkelijk was het de bedoeling de verhalen en de getuigenissen van de vissersvrouwen te bewaren voor verder onderzoek. De weelde aan materiaal die de interviews hebben opgeleverd, verdient echter beter. De vruchten van die interviews dan ook op drie wijzen voorgesteld. Er versheen een documentaire op DVD over het leven als vissersvrouw en er kwamen theatervoorstellingen en fototentoonstellingen.

Bij het begrip visserij denkt men doorgaans spontaan aan ruwe zeebonken met verweerde gezichten die weer, wind en de woeste zee trotseren om ons onze portie verse vis te bezorgen. Achter elk van deze mannen staat echter een minstens even sterke vrouw. Het is zij die tijdens de lange perioden van afwezigheid van haar echtgenoot op haar eentje de belangen van het gezin aan wal behartigt. Naast het in haar eentje opvoeden van de kinderen en het voeren van het volledige huishouden, staat de vissersvrouw dikwijls ook haar man bij in zijn werk. Zo verzorgt ze zijn pluizak en panger, breit ze netten, helpt ze met de visverkoop of neemt ze de financiële kant van de zaak ter harte. Soms combineert ze dit dan nog met een eigen job. Het is duidelijk dat het leven van een vissersvrouw zeker even interessant is als dat van een visser. Het is met deze gedachte in het achterhoofd dat de Provincie West-Vlaanderen besloot het project op te zetten. Het wordt gesteund door de gemeenten Blankenberge, Knokke-Heist, Koksijde, Nieuwpoort en Oostende. Ook Katrien Vervaele, auteur van het boek ‘Vissersvrouwen, 26 levens één verhaal’ verleende haar medewerking. Het project vissersvrouwen maakt deel uit van een grensoverschrijdend Europees project over maritiem erfgoed getiteld ‘heritage and maritime memories in the 2 seas region’, kortweg HMS. Dit project wordt gesteund door het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) via het Interreg IVA 2 Zeeën-programma. Theatervoorstelling ‘Vesche vis en nieuwe liefde’ In opdracht van de Provincie West-Vlaanderen interviewde actrice Frieda Vanslembrouck 25 vissersvrouwen langs onze kust. Doel was het mondelinge erfgoed van de vrouw achter de visser te bewaren voor de toekomst. Uit die levendige verhalen en uit het boek ‘Vissersvrouwen, 26 levens één verhaal’ van Katrien Vervaele puurden Frieda Vanslembrouck en dochter Lise Bouttery een theatervoorstelling die dit najaar in vijf Vlaamse kusttheaters aanmeert. Fototentoonstelling ‘Vissersvrouw’ Fotograaf Wouter Rawoens trok in het kielzog van dit project op pad om vissersvrouwen te fotograferen, zoals hij eerder voor het boek van Katrien Vervaele deed. Het resultaat is een intrigerende en verrassende reeks portretten

In het kielzog van het mondelinge geschiedenisproject over Vissersvrouwen van de provincie West-Vlaanderen maakte fotograaf Wouter Rawoens een uitbreiding op de reeks portretten die hij maakte voor het boek Vissersvrouwen, 26 levens een verhaal 

van Katrien Vervaele. Hierdoor krijgen de vissersvrouwen niet enkel een stem, maar ook een gezicht. (kvc)

Vogels die niet vliegen gaan dood

Levensverhalen

 

Aantal interviews: 5

Korte geluidsfragmenten

Toegankelijkheid bronmateriaal: onbekend

 

Een project van COJG (Centrum voor de Ontwikkeling van de Jeugd van Ghana). Het project wordt uitgevoerd door Ghanese en Belgische vrijwilligers van COJG en Ghendtsche Tydinghen (H.H.K.G.). Ze worden hierbij ondersteund door de medewerkers van Heemkunde Vlaanderen, Amsab-ISG, Trefpunt, FZO-VL en de Foreign Shop. Het project kreeg de steun van de Stad Gent en de Provincie Oost-Vlaanderen.

De levensverhalen van enkele Ghanezen of Belgen met Ghanese roots in Gent en Oost-Vlaanderen.

 

30 jaar Ghanezen in Gent en Oost-Vlaanderen
Sinds 1982 groeit in Gent en Oost-Vlaanderen een Ghanese gemeenschap. Ondertussen is er een zichtbare groep Ghanezen in Gent. Met een erfgoedproject willen we het geheugen van de Ghanese gemeenschap en de ontvangende Oost-Vlaamse en Gentse samenleving opfrissen door de geschiedenis van de gemeenschap en haar link met de regio te onderzoeken.

 

Gekneed als bakker

De Oostendse bakker Desmedt aan het werk in zijn bakkerij, 1945 - 1968. Collectie Bakkerijmuseum.

 

 

Audiovisueel materiaal: Bakkerijmuseum

Aantal interviews: 35

Toegankelijkheid: 

 

In de toekomst wordt de audiovisuele collectie volledig gedigitaliseerd. Ondertussen is onze collectie video’s gedigitaliseerd door MEEMOO. Wat er allemaal in deze collectie zit, kun je via Het Archief alvast raadplegen.

 

 

Centrum Agrarische Geschiedenis (CAG) en het Bakkerijmuseum Walter Plaetinck in Veurne startten midden 2010 een interviewproject rond bakkersgeneraties in Vlaanderen.

Medewerkers van beide erfgoedinstellingen interviewden een 35-tal bakkersfamilies (met minstens twee generaties in leven) uit de vijf Vlaamse provincies.

 

Leven als bakker in woord en beeld

Met het project werd er gepolst naar het reilen en zeilen in de bakkerij, in de winkel en het atelier. Ook het samenwerken binnen de familie kwam aan bod, net als het sociale leven van het bakkersgezin. De informatie uit de interviews werd aangevuld met inzichten uit (vak)literatuur.

 

Het eindproduct van de samenwerking was de expo ‘Gekneed als bakker. Bakkersgeneraties en hun geschiedenis’, die liep van 11 juni tot 30 november 2011 in het Bakkerijmuseum. Een kleine brochure begeleidde de expo.

 

Werknemers met bakkerswagens van bakkerij Goossens in Antwerpen
1934. Collectie Patrick Goossens.

Grieken in Limburg

 

grieken_in_limburg_preview.pdf

 

Aantal interviews: 30

Toegankelijkheid: onbekend

Van de 20 miljoen mensen met de Griekse nationaliteit woont de helft buiten Griekenland. Ook in België is er sinds de gastarbeidersimmigratie van het midden van de vorige eeuw een Griekse gemeenschap aanwezig, die vandaag ongeveer 25.000 mensen telt. Velen van hen, vooral uit de tweede en derde generatie, hebben de Belgische nationaliteit, maar ook zij koesteren elementen van de Griekse cultuur nog steeds als onderdeel van hun culturele identiteit. De Limburgse Grieken en Griekse Limburgers wonen nog grotendeels in de mijnstreek en het Maasland. In een omvangrijk project werd de voorbije jaren werk gemaakt van het optekenen en ontsluiten van de verhalen en herinneringen van de eerste generatie Grieken die naar hier kwam. Dit stuk Limburgse migratiegeschiedenis wordt nu via een tentoonstelling, een boek en een film ontsloten.

 

Toen de Griekse fotografe en etnologe Maria Dermitzaki zich drie jaar geleden met haar Belgische echtgenoot hier vestigde, werd ze nieuwsgierig naar de geschiedenis van haar landgenoten die hier al ruim een halve eeuw waren. Ze had voordien al een fotoboek gemaakt over haar Kretenzische geboortedorp Potamiès en begon ook in Limburg gesprekken te voeren over de manier waarop landgenoten hier terecht gekomen waren, over hoe de integratie in de lokale bevolking verlopen was en over de herinneringen aan het land van herkomst en de foto’s en objecten waarmee ze levend gehouden werden. Een onvermoed rijke bron werd aangeboord en binnen de Griekse gemeenschappen in Limburg daagde plots het bewustzijn dat deze verhalen en herinneringen – zeker van de eerste generatie –  hoogdringend moeten opgetekend worden als een deel van de collectieve geschiedenis. Want veel dat tot dan beschouwd werd als feiten uit de persoonlijke biografie en enkel individueel relevante herinnering bleek opeens voor vele anderen herkenbaar en elk persoonlijke verhaal gaf aanleiding aan anderen om ook te vertellen, aan te vullen en beter te documenteren.

 

Het resultaat van dit spontaan over heel de Griekse gemeenschap in Limburg uitgewaaierde erfgoedproject is door Maria en haar echtgenoot Vital Schraenen toonbaar gemaakt via een tentoonstelling die nog tot 11 april te bezoeken is in het stadhuis van Genk. Het bijhorende boek ‘Grieken in Limburg’ vertelt voor het eerst de verhalen van Grieken in Limburg en Limburgse Grieken en Limburgers met Griekse roots uit drie generaties via een een dertigtal interviews en is prachtig geïllustreerd met talrijke persoonlijke foto’s en documenten over hun leven hier en hun herinneringen aan Griekenland en hun familie ginds. Het intensieve werkproces om via gesprekken met deze getuigen het project tot stand te brengen, werd door Maria Dermitzaki ook in een film gedocumenteerd. 

100 jaar de Wijnpers

100-jaar-wijnpers-landbouwschool

 

 

Auteurs: Mathias Cheyns

Uitgever: Peeters, Leuven – 2011

In het schooljaar 2011-2012 bestond de provinciale land- en tuinbouwschool De Wijnpers in Leuven 100 jaar.

 

Om dit te vieren schreef de school in samenwerking met de provincie Vlaams-Brabant een feestprogramma uit, met onder andere een publicatie en een tentoonstelling.

 

Evolutie van het land- en tuinbouwonderwijs

CAG werd aangezocht om de redactie van de publicatie te verzorgen en een concept voor de tentoonstelling te leveren. Het onderzoek beperkte zich niet tot de geschiedenis van de school, maar omvatte ook de evolutie van het land- en tuinbouwonderwijs in België en de geschiedenis van de land- en tuinbouw in en rond Leuven.

Naar aanleiding van het jubileumjaar namen leerlingen en (oud-)leerkrachten een aantal interviews af van oud-leerlingen en leerkrachten. Deze interviews vormden samen met een aantal professionele interviews en een klassieke literatuur- en bronnenstudie de basis voor de publicatie.